Picture1André Oosthuizen  andrej@webafrica.org.za

Paulus is besig om in Kolossense 3 te praat onder andere oor verhoudings.  En dit wat hy sê kon hy net sowel in 2015 geskryf het.  Want ek bedoel, ons almal sukkel op een of ander stadium met een of ander verhouding.  Of dit nou verhoudinge by die werk of by die huis of tussen vriende is, om goedgesind en sagmoedig en verdraagsaam en geduldig met makaar te wees, mekaar te vergewe soos Paulus die lysie in vers 12 maak, is regtig partykeer ’n tall order!  Maar daar is veral een verhouding waaroor die Here met ons vanmôre op moedersdag en internasionale gesinsdag wil praat en dit is ons verhouding by die huis.      

Skriflesing:

Paulus noem 2 verhoudinge by die huis in hierdie 4 verse: die verhouding tussen man en vrou, die verhouding tussen kinders en hul ouers.  Maar ek besef dat ons nie vanmôre klaar geluister het na hierdie teks nie, daarom dink ek kry ons almal huiswerk vanmôre.  En my gebed is dat die Heilige Gees vir jou sal help met die huiswerk.  En die huiswerk is om verder te gaan dink en bid en gesels oor wat die Here vanmôre op jou hart kom lê.  Maar ek wil kortliks oor elkeen van hierdie huis-verhoudinge ’n opmerking maak.

Nou ’n goeie plek om te begin wanneer ons oor die huwelik gesels is natuurlik by die vroue!  (As ons hulle kan verstaan en uitgesorteer kry sal die lewe redelik maklik wees J)  Paulus begin in vers 19 wanneer hy sê: “Vrouens wees aan julle mans onderdanig”.  Verlede week het ds Retief gepreek uit Jeremia 29 en gesê dat dit ’n teks is wat baie keer buite konteks gelees word.  Ek dink die onderdanigheid van die vrou is nog so ’n teks wat maklik misverstaan en (kom ek sê eerlik vanmôre) selfs misbruik word.  Want dit is agv die verstaan van onderdanig dat daar aan die een kant chauviniste is en aan die ander kant feministe – twee uiterstes wat albei veg om wie die belangrikste is – mans of vroue.

Maar jy sien, dit was vir my goed om in die week weer te gaan kyk na wat God se bedoeling was toe Hy man en vrou gemaak het.  Die rede waarom die Here vir Eva geskep het was om vir Adam ’n helper te gee wat sy gelyke kan wees.  Genesis 2:20: “Die mens gee toe name vir al die mak diere, die voëls en die wilde diere, maar vir homself het hy nie ’n helper, ’n gelyke, gekry nie.”  Toe skep die Here die vrou en sê Adam in vers 23: “Hierdie keer is dit een uit myself, een soos ek.”

Met ander woorde, in God se oorspronklike skeppingsplan was daar nooit die gedagte dat die vrou nie ’n gelyke van die man moet wees nie!  As Paulus dieselfde preek in Ef. 5 preek, dan begin hy om te sê in 5:21: “wees uit eerbied vir Christus aan mekaar onderdanig.”  Jy sien, om een of ander rede het ons hierdie onderdanig iets gemaak wat dit nie is nie!  En ek weet binne verskillende kontekste en kulture het mans en vroue verskillende rolle.  Maar die woord wat vir onderdanig gebruik word is hupotasso wat ook beteken om ondergeskik te stel.

En weet jy waar kry ons die beste voorbeeld van onderdanig?  By Jesus!  Jesus het sy lewe afgelê vir die mense vir wie Hy lief is.  Hy het sy hemelse belange prysgegee en aarde toe gekom ter wille van die mense wat Hy liefhet.  En dan sê Fil. 2, Hy het ’n slaaf geword ter wille van die redding van mense.  En dit is die voorbeeld van onderdanigheid!  Onderdanig beteken, dit gaan nie net oor my nie, dit gaan nie net oor my eie gemak en gerief en geluk nie.    Onderdanig beteken, binne ’n Bybelse konteks, dat iemand anders as ekself my prioriteit is.

Daarom vriende, is onderdanig nie ’n vrou ding nie!  Onderdanig is ‘n mekaar ding!  Dit beteken dat die een die ander hoër ag as hom of haarself.  Onderdanig beteken dat ek bereid is om my lewe op te offer, of stukkies van my lewe op te offer ter wille van die een vir wie ek lief is.  Hierdie onderdanig beteken dat daar nie trone in ’n huwelik is wat iemand inneem nie.  Dit beteken dat jy nie altyd jou sin moet kry of die belangrikste kan wees nie.  Dit beteken dat jy nie altyd reg is nie.  Jy sien, in baie huwelike word daar geveg om onderdane.  Wie is nou die belangrikste, wie doen nou die meeste, wie werk die hardste, wie verdien die meeste, wie kry die meeste vrye tyd?  En so bou ons trone in ons huwelike waarvoor ons om ’n plekkie veg!  Jesus het van die troon afgeklim en ’n voorskoot aangetrek – onderdanig.

Kom ek vra vanmôre as jy deur die venster van jou huis na jou huwelik kyk, hoeveel van hierdie wedersydse onderdanigheid is daar in jou huwelik sigbaar?  Is jy nog bereid om stukkies van jou lewe op te offer ter wille van die een vir wie jy lief is?  Miskien die 1ste  stukkie huiswerk om oor te gaan dink.

Dit is asof Paulus hierdie spyker so bietjie dieper wil inslaan wanneer hy nogal baie reguit met die mans in vers 19 praat.  Hy sê: “Mans julle moet julle vroue liefhê (dis fine, dis moeilik partykeer om hulle lief te hê, maar ons try!) maar dan sê hy: “moenie die lewe vir hulle bitter maak nie.”   Nou vriende, hier is my moeilikheid!  Ek kan die lewe vir my stomme ou vroutjie somtyds bitter maak.  En ek is half bang om voorbeelde te noem, maar julle manne wat my so loer sou vir my kon help vanmôre!  Hoe maak jy die lewe vir jou vrou bitter?  Jy kan die lewe vir jou vrou bitter maak omdat jy geirriteerd van die werk af kom.  Jy kan die lewe bitter maak deur plain ongeskik te wees met haar, of kortaf, of met niks tevrede te wees nie.  Jy kan die lewe bitter maak deur nooit by die huis te wees nie.  En ek dink elkeen van ons maak op een of ander manier die lewe somtyds vir ons vroue bitter.

Maar kom ek gaan net vir ’n oomblik terug na hierdie liefhê waarvan Paulus praat.  Hierdie liefde in vers 19 is agapé.  Dit beteken om te waardeer en om te gee, maar dieselfde woord word ook in 1 Johannes 3:18 gebruik waar Johannes skryf: “Ons liefde moenie net woorde en lippetaal wees nie, maar moet met die daad bewys word”  Maw hierdie liefde vir ons vroue moet nie net gesê of beloof word nie, dit moet ook beleef word in die manier hoe ons optree en hoe ons praat sodat ons die lewe vir haar soeter of lekkerder kan maak.  Nou sit die ma’s hier met sulke groot smiles  en wat dink – lekker, kry vir julle!  Ek het lankal gewag dat iemand jou moet bykom – jou ou suurknol!  Maar ook dit is ’n mekaar ding né!  Want partykeer maak vroue weer die lewe vir mans bitter.  Die gevaar is net dat ons so kan fokus op die ander een wat die lewe vir my bitter maak, dat ek vergeet om die lewe vir my maat soet te maak.  My eerste verantwoordelikheid is om self te sorg dat ek die lewe vir my maat soeter maak.

Die 2de stukkie huiswerk: Dink gou vir ’n oomblik, het jy hierdie week die lewe vir jou vrou of dan jou man, lekker of bitter gemaak?  En as daar bitter was, wat is die goed wat jy doen wat die lewe vir die mense rondom jou bitter maak?  Gaan bid dan daaroor!

Die tweede verhouding waarna Paulus verwys is dié tussen ouers en kinders.  Hy sê in vers 20: “Kinders, wees in alles aan julle ouers gehoorsaam, want die Here verlang dit van kinders wat in Hom glo.”  Nou die vertaling van “verlang dit van kinders wat in Hom glo” dink ek kan beter vertaal word.  Letterlik staan daar, dit maak die Here bly!  Toe ek dit lees het ek gedink hier lê ’n baie belangrike sleutel wat die Here vir ons wil gee.  Wanneer jy van jou kind verwag om gehoorsaam te wees, moet jou kind verstaan dat sy/haar gehoorsaamheid maak nie in die eerste plek vir jou gelukkig nie, maar vir God!  Dit is wat Paulus hier sê!  Sorg dat julle kinders verstaan dat hulle gehoorsaamheid God se hart bly maak!  En aan die ander kant moet hulle ook verstaan dat ongehoorsaamheid weer God se hart seer maak.  Daarom vriende lê die motivering vir ons opvoeding en gevolglik ons kinders se gehoorsaamheid daarin om vir Jesus gelukkig te maak!  En miskien sit dit ons opvoedingstaak in ’n nuwe dimensie.  Ons maak kinders groot in die eerste plek om God bly te maak.  En elke stukkie gehoorsaamheid maak God se hart bly!

Maar dan is daar goed wat ouers weer doen wat God se hart seer maak.  Paulus sê dit in vers 21 wanneer hy met die pa’s praat, maar ek is seker ons kan die ma’s maar hierby insluit: “…moenie gedurig by julle kinders fout soek dat hulle moedeloos word nie.”  Pa’s en ma’s julle kan julle kinders moedeloos maak!  Ons verwagtinge van ons kinders kan hulle moedeloos maak.  Ons sien dit by die skole en langs die sportveld hoe die absurde verwagtinge van ouers teenoor kinders om te presteer hulle absoluut moeg en moedeloos en negatief maak!  Baie ouers maak kinders moedeloos omdat niks wat hulle doen, ooit goed genoeg vir pa of ma is nie.  En ek weet ouers het baie keer baie goeie bedoelings om kinders mooi en selfstandig groot te maak, maar in die proses kan ouers so fout vind met alles wat die kind verkeerd doen dat hy/sy nie die ruimte het om mens te wees nie, om self te leer en foute te maak nie!

Die boodskap vertaal dit so mooi: “…moenie te veel druk op julle kinders sit nie.  Netnou verloor hulle moed omdat hulle voel dat julle nooit tevrede is nie.”  ‘n 3de stukkie huiswerk, gaan dink oor jou kinders.  Let op wat jy sê, hoe jy dit sê en wat jy van hulle verwag.

Slot:

Die belangrikste verhouding wat die Here vir jou gee om te koester en op te pas is die verhoudinge in jou huis.  Hoe vreemd en ongelukkig dat dit juis hierdie verhoudinge is wat ons die meeste en maklikste verwaarloos!  Ek bid dat jou en my huis ‘n plek van veiligheid sal wees waar Jesus gesien en gedien word.  Om Christelike waardes buite die huis te kan leef moet daar eers in jou huis liefde en respek, verdraagsaamheid en vergiffenis wees.  So word jou huis die kweekhuis van hierdie waardes wat buite die huis geleef sal word.  Mag jy en jou huis die Here dien, dit sal God se hart bly maak.  Amen