imageInleiding
Ek reis verskriklik baie en na die interessantse plekke in ons land. Die laaste twee maande was ek op onder meer Port Elizabeth, Oos London, Grahamstad, Kakamas, Keimoes, Kathu,Kimberley, Johannesburg, Stellenbosch en Montague. Om so baie te reis het natuurlik sy voor en nadele. Een van die nadele op ‘n stadium was dat ek nie meer my fietsry kan oefen nie. Toe besluit ek om maar my fietsie elke keer op te laai en by elke dorp te gaan fietsry. Dit het natuurlik gemaak dat ek die land op ‘n ander manier sien. Jysien ‘n dorp en sy omgewing baie anders as jy met ‘n fiets die verskillende paaie uit die dorp uit ry. Dis ongelooflik mooi. Of dit nou die sirekelroete by Gonubie is waar jy voel of jy binne die see in ry, of dit die uitsgestrektheid van die pad van Kakamas na Pofadder is, of dit die roete van die 94,7 deur die kern van Johannesburg is en of dit op Vander Bijlpark heen en weer oor die Vaalrivier is. Die wereld gaan vir jou oop.
Maar ten spyte van die lekkerte daarvan kan dit ook maar lekker vervelig raak. Veral as jy in die Noord Kaap teen temperature van oordie 40 grade Celsius fietsry. Daarom het ek so twee maande terug met ‘n speletjie begin. As ek fietsry dan kyk ek vir die goed in die omgewing en probeer wat ek sien met tekste in die Bybel assosieer. Ek sal byvoorbeeld al die klippe daar buite Kakamas of by Springbok sien en dan sal ek dink aan die versoeking van Jesus in Mattheus 4:6 waar daar staan dat die engele sal maak dat Hy nie sy voete teen ‘n klip sal stamp nie. Of ek sal dink aan Stefanus wat gestenig is. Of in Prieska en Kathus se omgewing kry jy die voelneste wat so groot oor die telefoonpale hang. Dit is so swaar dat dit lyk of die pale gaan omval. En dan sal ek dink aan die teks waar Jesus gese het dat die voels neste het en die jakkalse het gate, maar Hy het nie ‘n blyplek nie.

So hou ek my besig op die fiets. Maar dit is nie net ‘n toets nie. Ek probeer ook my kennis verbeter. Met ander woorde as ek goed sien wat ek weet daar is ‘n teks maar ek kan dit nie onthou nie, dan gaan kyk ek die oomblik as ek by die gastehuis terugkom op die tablet waar die teks in die Bybel staan. Dis ‘n baie lekker manier op die tyd om te kry. U moet dit gerus doen as u op reis gaan en ver ry.
So wat drie weke terug toe is ek in Kakamas.

Ek moes die hele weerk daar werk. En die Donderdagaand het ek besluit dat ek die Vrydag van Kakamas Kaapstad toe gaan ry omdat daar daardie naweek in Stellenbosch die laaste van die kwalifiserende fietsrenne was en ek wou my tyd verbeter. So besluit en so gedoen. Die Vrydag middag is ek toe omtrent half vier uit Kakamas weg. Jy ry eers op die N14 na Pofadder en Springbok en dan gaan jy op die N7 suid Kaapstad toe. Tot en met Van Rynsdorp is dit ‘n fees van ‘n pad. Jy ry maklik 400 km in onder drie ure. Maar by Van Rynsdorp tot en met Piketberg is daar nie minder as 13 padstoppe met al die padwerke wat aan die gang is nie. En glo vir my jy stop by elke een en dan wag jy 10 tot 20 minute vir een kar wat van voor af kom. En toe het ek my maar besig gehou met my Bybel speletjie. So en met die sesde padstop het ek begin wonder met watter teks kan ek hierdie padstoppe en padwerke assosieer. En ewe skielik flits dit in my kop. Met Bethlehem. Met die krippie met die geboorte van Jesus.
U sien dit werk so. Die doel van ‘n padstop is om vir jou tot stilstand te bring omdat hulle besig is om die pad nuut te maak. Die hele pad word oorgebou en oorgeskraap en ‘n nuwe pad word gebou. Maar om dit te kan doen het hulle plek nodig en daarom is die padstoppe daar.
En dit is presies wat in Bethlehem gebeur het. Dit was ‘n padstop. Net so is dit elke jaar met Kersfees. Die Here wil hê ons moet tot stilstand kom van ons gejaag van die jaar. En Hy wil vir ons wys dat Hy alles gaan nuutmaak. En ons sien hierdie boodskappie nie net uit ons beeld nie. Ons sien dit in die gedeelte wat ons gelees het. Op allerhande maniere wys die Here vir ons in die gedeelte dat die doel van Kersfees is om vir ons te wys dat Hy deur Jesus die hele wêreld gaan nuutmaak. En die heel fantastiese is dat Hy in hierdie verse wat ons gelees het op baie verskillende maniere hierdie boodskap oorbeklemtoon. Hy wil alles nuutmaak. Kom ons kyk dan nou na die verskillende tegnieke en maniere en instrumente wat Mattheus gebruik om hierdie boodskap vir ons oor te bring.
1. Deur die struktuur van die teks gedeelte
As jy kyk na die struktuur van Mattheus 1 dan is daar in werklikheid twee geboorteverhale. Die eerste vind ons in verse 1-17 waar ons ‘n kronologies-historiese geboorteverhaal het waar Mattheus op ‘n historiese wyse vir ons wys waar Jesus in die geskiedenis inpas. En dan volg vers 18 waar ons die volgende woorde kry : Hier volg die geskiedenis van die geboorte van Jesus. Op hierdie versie volg dan ‘n gewone vertelling van die geboorte van Jesus. Op sigself kan u nou dalk vir my sê: So what. Wat beteken dit? Dit beteken baie. Want presies – en nie sonder rede nie – dieselfde struktuur kry ons in Genesis 1 en 2. Daar het ons twee skeppingsverhale. In Genesis 1:1-2:3 het ons ‘n kronolgies-historiese verhaal van die skepping waar die skepping histories in 7 dae ingedeel word. En dan kry ons die volgende woorde in 2:4 : Dit dan is die geskiedenis van die hemel en aarde toe hulle geskep is. En dan gaan die Here voort in vers 5 met ‘n gewone vertelling van hoe Hy die wêreld met sy hande gemaak het. Vir die Jood in Bethlehem het dit baie beteken. Met hierdie struktuur wat presies dieselfde is, het die Here vir hulle gesê dat soos wat Hy die wêreld in die begin gemaak het, net so het Hy met Jesus gekom en wou Hy hierdie stukkende wêreld weer nuut maak.
Die Here is so ernstig oor hierdie boodskap van die nuutmaking dat Hy self die struktuur van die gedeelte waarin Hy dit beskryf gebruik om die booskap oor te dra. Maar die wonderlike van die Here is dat Hy weet dat almal nie so bekend met die letterkunde en die Bybel is nie dat Hy nog ander midelle gebruik om hierdie boodskap oor te dra. Kom ons kyk nou na die ander drie metodes en middelle wat Hy gebruik het om hierdie boodskap oor te dra.
2. Die gebruik van syfers en simboliek
Vir die van ons wat dalk nie so goed met die letterkunde en strukture is nie, wil die Here ook nie in hierdie gedeelte met sy boodskap verby gaan nie. Daarom gebruik Hy syfers en simboliek ook om dieselfde boodskap oor te dra. Luister ‘n bietjie weer na vers 17: Altesaam was daar dus veertien geslagte van Abraham af tot by Dawid, veertien van Dawid af tot by die Babiloniese ballingskap en veertien van die Babiloniese ballingskap af tot by Christus. As jy na Kronieke gaan kyk dan is dit waar hier staan nie heeltemal histories korrek nie. Maar dit gaan nie hier oor die historiese korrektheid nie. Dit gaan oor die boodskap en die simboliek van die syfers en die boodskap. En die simboliek van wat hier staan is dat die Here met die geboorte van Jesus nuut met die mens wou begin. Hy wou deur Jesus alles nuutmaak.
Nou hoe kom ons daarby uit. Dis eenvoudig. Die verywsing na Abraham is ‘n verwysing na die nuwe verbond wat die Here met Abraham gesluit het. En die verwysing na Dawid is ‘n verwysing na die Here wat nuut begin het met ‘n sondaarmens. En die verwysing na die Babiloniese ballingskap is ‘n verwysing na die Here wat nuut begin het met sy volk. En dan kom Hy met die naam van Jesus wat die ultimate was van nuut begin.
Maar die gebruik van die syfers word ook vir die doel aangewend. Daar word gepraat van drie tydperke van 14 geslagte. In totaal is dit 42 geslagte. Die Jode sou dit dan as 6 X 7 beskryf het want alles is na die volmaakte getalle 7 en 3 toe verwerk. En vir enige Jood wat die gehoor het, sou 6 X 7 dui op onvolledigheid. Want dit moet 7 X 7 wees. En dit is waar Jesus inkom. Hy is die sewende een. Hy is die volmaakte. Hy maak alles weer heel en alles weer reg. Met ander woorde Mattheus wou selfs syfers inspan of vir die onder ons wat meer wiskundig is te se: Met die geboorte van Jesus wou God alles nuut maak.
3. Die gebruik van die boodskap van die engel.
Maar nie almal is letterkundig of wiskundig ingestel nie. Soos Josef die verloofde van Maria. En om dood seker te maak dat hy en ander gewone mense ook die boodskap verstaan, het God nog sover gegaan as om ‘n engel te stuur om hierdie boodskap van nuutmaking oor te dra. En hoe mooi staan dit nie daar in in 3. Die gebruik van die boodskap van die engel.
Maar nie almal is letterkundig of wiskundig ingestel nie. Soos Josef die verloofde van Maria. En om dood seker te maak dat hy en ander gewone mense ook die boodskap verstaan, het God nog sover gegaan as om ‘n engel te stuur om hierdie boodskap van nuutmaking oor te dra. En hoe mooi staan dit nie daar in verse 20-22 : Terwyl hy dit in gedagte gehad het, het daar ‘n engel van die Here in ‘n droom aan hom verskyn en gesê: “Josef seun van Dawid, moenie bang wees om met Maria te trou nie, want wat in haar verwek is, kom van die Heilige Gees. Sy sal ‘n Seun in die wêreld bring, en jy moet Hom Jesus noem, want dit is Hy wat sy volk van hulle sondes sal verlos. Dit het alles gebeur sodat die woord wat die Here deur sy profeet gesê het, vervul sou word: Hoeveel duideliker wil ons dit nog hoor. God wou deur Jesus alles nuut maak. In die woorde van die engel van God. Daardie woordjie verlos beteken letterlik oor begin. Dat sy plan met die stuur van Jesus na die aarde was om nou met al die mense oor te begin.
4. Die vertelling van die konsepsie
En natuurlik is die Here bewus dat daar nog ‘n paar skeptiese mense sal wees wat nie val vir een van bogenoemde simbole of beelde of vertellings nie. Dis hoekom Hy spesifiek in die gedeelte na die konsepsie verwys en dat die Heilige Gees Jesus in Maria verwek het. Dit is dieselfde Gees waarvan ons in Genesis 1 lees dat Hy oor die waters gesweef het en dat Hy instrumenteel was in die skepping van die aarde en van die mens. Hy is ook die Een wat verantwoordelik was vir die herskepping van die mens. Hy is die Een wat voor staan by die nuutmaking van die mens.
Slot
En dit geliefdes is die boodskap van Kersfees. Kersfees is ‘n padstop wat die Here ingebou het waar ons tot stilstand moet kom en besef dat Hy alles wil nuut maak. Natuurlik is alles nog nie nuut nie. Kersfees is geen waarborg dat u pad vorentoe en groot highway gaan wees nie. Dit is nog werk in proses. Maar die intensie is daar. Hy wil hê dat ons moet stilstaan en terugkyk na die paaie wat ons gery het en wat glad en gelyk en vinnig was. En Hy wil hê ons moet verby die padwerke voor ons kyk na die pad daar anderkant waar alles weer vlot en vinnig gaan.
Daar mag dalk van u wees wat huidiglik simbolies gesproke tussen die sesde en sewende padstop is en dit voel vir u of alles net sleg is. U mag dalk op hierdie stadium in ‘n baie groot krisis wees. En die slegte is dat daar dalk voor die krisis ‘n ander krisis was en daar kan dalk nog ‘n krisis op u wag. Vir u wil die Here ook sê: Ek maak alles nuut. Partykeer het Hy nodig om die pad wat ons gebou het heeltemal moet oormaak sodat ons beter kan ry. Dit kan selfs wees dat die pad wat ons aangelê het totaal onbruikbaar is en dat die Here vir ons ‘n nuwe pad moet bou. Maar dit verander niks aan die boodskap nie. Die boodskap van Kersfees bly staan: God maak alles nuut. Glo Hom. Vertrou Hom. Daardie padstop is net tydelik. Hy restoureer dit. En u sal die vrug van sy arbeid geniet. Hoe kan ons anders. Die ingenieur is die Heilige Gees, die bouer is Jesus en die argitek was God die Vader.
Mag u ‘n goeie reis hê.
Amen.

prediker: Japie Marais