André Oosthuizen    andrej@webafrica.org.za

Verlede week het ons die eerste skildery opgehang wat in ons lewensmuseums moet hang.  En ons het die skildery of die uitstalling ‘n opskrif gegee, naamlik respect and rewind.  In hierdie skildery het ons 2 lewensbeginsels gekry, naamlik dat ons mense moet re-spekteer, (ons moet weer kyk na mense) en die 2de ons moet rewind (Ons moet verhoudinge oor kan begin).

Nou vanaand kom ons by die 2de skildery of uitstalling wat in ons lewensmuseums moet hang.  Ons gaan weer lees uit 1 Tessalonisense 5, maar ek wil eers vir julle wys waar ons hierdie skilderye kry in die gedeelte wat ons lees.    

In hierdie gedeelte fokus Paulus op die verskillende verhoudinge waarin ons staan.

Ø  12-13 – ons verhouding teenoor ampsdraers (dit is waar die respek gedagte vandaan kom)

Ø  14-15 – ons onderlinge verhoudings (vanaand se gedeelte)

Ø  16-18 – jou eie innerlike houding

Ø  19-22 – jou houding teenoor die Heilige Gees se werk in jou lewe.

So die skilderye wat Paulus ophang het alles te doen met ons verskillende verhoudinge.  En hy maak eintlik net ‘n paar kriptiese opmerkings.  Hy bespreek dit nie in detail nie, so asof hy ons aanmoedig om self verder daaroor te gaan dink.

Skriflesing:

Daar is min dinge in ‘n mens se lewe wat so sleg is of wat jou so kan pla soos ‘n verhouding wat nie goed is nie.  En ongelukkig, as jy deur jou lewensmuseum stap, sal jy seker hier en daar so ‘n skildery of uitstalling kry van een of ander slegte verhouding.  Dit kan nou iets wees wat iemand teenoor jou gedoen het, of iets wat jy iemand aangedoen het.  ‘n Verhouding wat nie uitgewerk het nie.  Of ‘n verhouding wat op kwaai vriendskap uitgeloop het.  Dit kan uitstallings wees van ‘n verhouding met iemand baie naby aan jou, of iemand wat jy in die verbygaan ontmoet het.

Maar wanneer Paulus hier praat oor verhoudinge gee hy ‘n paar belangrike beginsels vir goeie en gesonde verhoudinge.

In vers 14,15 kry ons 2 uitstallings oor gesonde verhoudinge.  En ek wil kortliks by elkeen stilstaan.

  1. Gee om vir mekaar

Ek dink een van die kenmerke van verhoudinge deesdae is dat dit vreeslik oppervlakkig kan wees.  Daar is regtig min diepte in verhoudinge.  En ek dink sosiale media het ‘n rol hierin te speel.

Met sosiale media ontmoet jy honderde mense, maar jy raak net so vinnig ontslae van honderde mense.  Facebook wys jou oënskynlike verhoudinge met mense, maar dit is nie veel meer as om ander se bewegings dop te hou en ons ‘n kans te gee om daarop kommentaar te lewer nie. Met ander woorde verhoudinge word dikwels gereduseer tot kennisse en likes oor dit wat ons doen of sê.

Maar wanneer Paulus hier praat oor verhoudinge, praat hy van ‘n tipe verhouding waarin mense regtig vir mekaar omgee.  En dit is verhoudinge wat partykeer heeltemal anders lyk as die wêreld en sy, dikwels aangeplakte verhoudinge.

En een van die maniere hoe ons vir mekaar wys ons gee om, is om mekaar aan te spreek.  Vers 14: “Spreek die leeglêers aan”.  Nou hoe weird is dit?  Om iemand aan te spreek klink nou nie na iets wat verhoudinge sal bevorder nie.  Inteendeel, mense hou eenvoudig nie daarvan dat hulle aangespreek word oor iets nie. Om iemand aan te spreek klink eerder na iets wat mense kwaad sal maak en wat konflik sal aanblaas as omgee.

Maar as Paulus hierdie opdrag gee, gee hy dit binne die konteks van gelowige mense wat regtig vir mekaar omgee.  En hierdie omgee strek wyd en diep in ons verhoudinge.  Wanneer jy regtig vir iemand omgee sal jy die verantwoordelikheid neem om iemand aan te spreek.

En Paulus het ‘n baie spesifieke saak ingedagte wanneer hy sê dat ons mekaar moet aanspreek.  Die woord wat hier met leeglê vertaal word, kan ook beteken “idle”.  Binne hierdie konteks praat Paulus van mense wat in die geloof “idle”.  Met ander woorde, hulle leef nie voluit vir Jesus nie.

Hoeveel pêlle ken jy wat idle?  Wat geestelik idle.  Wat jy weet nie kerk toe gaan nie.  Wat jy weet wie se lewe nie getuig van toewyding aan die Here Jesus nie?  Gee jy regtig om vir hulle?  Dan sê Paulus, sal jy hulle aanspreek.  Maar jy moet mooi hoor, aanspreek is nie aanval nie.  Jy spreek die saak in liefde aan, jy val nie die persoon aan nie.

En saam met die aanspreek kom die aanmoedig.

“Praat die kleinmoediges moed in en help die swakkes.” (v 14)

Ek kan nie vanaand hierby stilstaan nie, maar in 2 Kor 1:3-4 verduidelik Paulus hierdie bemoediging baie mooi.  “Hy is die Vader wat Hom ontferm en die God wat in elke omstandigheid uitkoms gee.  In elke moeilikheid help Hy ons.  Daarom kan ons ook weer ander help wat in allerlei moeilikhede verkeer.”  Jy wys juis jou omgee vir mense wanneer jy hulle raaksien as hulle swaarkry.

So wanneer Paulus praat oor verhoudinge hang hy die eerste skildery op wat in ons lewensmuseum moet hang naamlik omgee.

Die 2de skildery gaan eintlik meer oor iets wat jy nie moet doen nie.  “Moenie kwaad vir kwaad vergeld nie, maar streef altyd na wat goed is vir mekaar.”

  1. Wees goed vir alle mense

As daar nou een ding is wat verhoudinge baie vinnig kan verwoes, of dit nou huwelike of vriendskappe of werksverhoudinge is, is dit vergelding.  Die engels is “retaliation”.  Dit is wanneer jy iets slegs met iets slegs wil antwoord.  En ek dink daar hang baie skilderye in ons lewensmuseums van vergelding waaroor ons skaam is.  Want vergelding bring jou nêrens.  Dit bou nie op nie, dit breek af.  Jesus het dit ook geleer toe Hy gesê het draai eerder die ander wang.  Paulus sê in vers 15: “streef altyd na wat goed is vir mekaar en vir alle mense.”  Antwoord sleg met goed.  Wees goed vir mense.  Hang in jou museum skilderye waar jy goed was selfs teenoor hulle wat nie jou goedheid verdien het nie.

Jy sien, omgee en goed wees vir mense is die 2 skilderye wat Paulus in ons lewensmuseums wil sien hang.  Maar die hakkie wat hierdie skilderye bo hou is vir my weggesteek in vers 14: “Wees geduldig teenoor ander.”

Jy sien ouens, nie een van hierdie goed wat Paulus voorstel is maklik om te doen nie.  Maar miskien is dit die rede waarom hy geduld as wagwoord gebruik het.

Makrothumeo – “to demonstrate patience despite difficulties”.

Ons moet baie meer geduldig wees met mekaar.  Ja, selfs met mekaar se foute en tekortkominge.  Maar jy kan net geduldig wees met ander as jy besef hoe geduldig God met jou is.  Kom ons vat die opdragte van die 2 skildery en pas dit eers toe op onsself voor jy dit gaan toepas op ander mense.

Jy sien, God verwag van jou presies dit wat Hy vir jou gee!

Slot:

Om vir mense regtig om te gee, om nie te retaliate nie, om geduldig met mense te wees is moeilik en vreemd in die wêreld.  Dit vat tyd, vra opoffering en baie geduld.  Maar wanneer mense regtig vir mekaar omgee kan ons mekaar nie maklik delete nie.  Want in die wêreld met sy vinnige en oppervlakkige verhoudinge, lê vol stukkende ge-delete mense.

Mag ek en jy uitstallings ophang waarin ons omgegee het vir mekaar.  Bou aan die uitstallings waarin jy vir mense goed was, selfs hulle wat nie jou goedheid verdien het nie.  Want dan sal jou lewensmuseum iets weerspieël van Jesus se verhouding met jou.  Amen

Verlede week het ons die eerste skildery opgehang wat in ons lewensmuseums moet hang.  En ons het die skildery of die uitstalling ‘n opskrif gegee, naamlik respect and rewind.  In hierdie skildery het ons 2 lewensbeginsels gekry, naamlik dat ons mense moet re-spekteer, (ons moet weer kyk na mense) en die 2de ons moet rewind (Ons moet verhoudinge oor kan begin).

Nou vanaand kom ons by die 2de skildery of uitstalling wat in ons lewensmuseums moet hang.  Ons gaan weer lees uit 1 Tessalonisense 5, maar ek wil eers vir julle wys waar ons hierdie skilderye kry in die gedeelte wat ons lees.

In hierdie gedeelte fokus Paulus op die verskillende verhoudinge waarin ons staan.

Ø  12-13 – ons verhouding teenoor ampsdraers (dit is waar die respek gedagte vandaan kom)

Ø  14-15 – ons onderlinge verhoudings (vanaand se gedeelte)

Ø  16-18 – jou eie innerlike houding

Ø  19-22 – jou houding teenoor die Heilige Gees se werk in jou lewe.

So die skilderye wat Paulus ophang het alles te doen met ons verskillende verhoudinge.  En hy maak eintlik net ‘n paar kriptiese opmerkings.  Hy bespreek dit nie in detail nie, so asof hy ons aanmoedig om self verder daaroor te gaan dink.

Skriflesing:

Daar is min dinge in ‘n mens se lewe wat so sleg is of wat jou so kan pla soos ‘n verhouding wat nie goed is nie.  En ongelukkig, as jy deur jou lewensmuseum stap, sal jy seker hier en daar so ‘n skildery of uitstalling kry van een of ander slegte verhouding.  Dit kan nou iets wees wat iemand teenoor jou gedoen het, of iets wat jy iemand aangedoen het.  ‘n Verhouding wat nie uitgewerk het nie.  Of ‘n verhouding wat op kwaai vriendskap uitgeloop het.  Dit kan uitstallings wees van ‘n verhouding met iemand baie naby aan jou, of iemand wat jy in die verbygaan ontmoet het.

Maar wanneer Paulus hier praat oor verhoudinge gee hy ‘n paar belangrike beginsels vir goeie en gesonde verhoudinge.

In vers 14,15 kry ons 2 uitstallings oor gesonde verhoudinge.  En ek wil kortliks by elkeen stilstaan.

  1. Gee om vir mekaar

Ek dink een van die kenmerke van verhoudinge deesdae is dat dit vreeslik oppervlakkig kan wees.  Daar is regtig min diepte in verhoudinge.  En ek dink sosiale media het ‘n rol hierin te speel.

Met sosiale media ontmoet jy honderde mense, maar jy raak net so vinnig ontslae van honderde mense.  Facebook wys jou oënskynlike verhoudinge met mense, maar dit is nie veel meer as om ander se bewegings dop te hou en ons ‘n kans te gee om daarop kommentaar te lewer nie. Met ander woorde verhoudinge word dikwels gereduseer tot kennisse en likes oor dit wat ons doen of sê.

Maar wanneer Paulus hier praat oor verhoudinge, praat hy van ‘n tipe verhouding waarin mense regtig vir mekaar omgee.  En dit is verhoudinge wat partykeer heeltemal anders lyk as die wêreld en sy, dikwels aangeplakte verhoudinge.

En een van die maniere hoe ons vir mekaar wys ons gee om, is om mekaar aan te spreek.  Vers 14: “Spreek die leeglêers aan”.  Nou hoe weird is dit?  Om iemand aan te spreek klink nou nie na iets wat verhoudinge sal bevorder nie.  Inteendeel, mense hou eenvoudig nie daarvan dat hulle aangespreek word oor iets nie. Om iemand aan te spreek klink eerder na iets wat mense kwaad sal maak en wat konflik sal aanblaas as omgee.

Maar as Paulus hierdie opdrag gee, gee hy dit binne die konteks van gelowige mense wat regtig vir mekaar omgee.  En hierdie omgee strek wyd en diep in ons verhoudinge.  Wanneer jy regtig vir iemand omgee sal jy die verantwoordelikheid neem om iemand aan te spreek.

En Paulus het ‘n baie spesifieke saak ingedagte wanneer hy sê dat ons mekaar moet aanspreek.  Die woord wat hier met leeglê vertaal word, kan ook beteken “idle”.  Binne hierdie konteks praat Paulus van mense wat in die geloof “idle”.  Met ander woorde, hulle leef nie voluit vir Jesus nie.

Hoeveel pêlle ken jy wat idle?  Wat geestelik idle.  Wat jy weet nie kerk toe gaan nie.  Wat jy weet wie se lewe nie getuig van toewyding aan die Here Jesus nie?  Gee jy regtig om vir hulle?  Dan sê Paulus, sal jy hulle aanspreek.  Maar jy moet mooi hoor, aanspreek is nie aanval nie.  Jy spreek die saak in liefde aan, jy val nie die persoon aan nie.

En saam met die aanspreek kom die aanmoedig.

“Praat die kleinmoediges moed in en help die swakkes.” (v 14)

Ek kan nie vanaand hierby stilstaan nie, maar in 2 Kor 1:3-4 verduidelik Paulus hierdie bemoediging baie mooi.  “Hy is die Vader wat Hom ontferm en die God wat in elke omstandigheid uitkoms gee.  In elke moeilikheid help Hy ons.  Daarom kan ons ook weer ander help wat in allerlei moeilikhede verkeer.”  Jy wys juis jou omgee vir mense wanneer jy hulle raaksien as hulle swaarkry.

So wanneer Paulus praat oor verhoudinge hang hy die eerste skildery op wat in ons lewensmuseum moet hang naamlik omgee.

Die 2de skildery gaan eintlik meer oor iets wat jy nie moet doen nie.  “Moenie kwaad vir kwaad vergeld nie, maar streef altyd na wat goed is vir mekaar.”

  1. Wees goed vir alle mense

As daar nou een ding is wat verhoudinge baie vinnig kan verwoes, of dit nou huwelike of vriendskappe of werksverhoudinge is, is dit vergelding.  Die engels is “retaliation”.  Dit is wanneer jy iets slegs met iets slegs wil antwoord.  En ek dink daar hang baie skilderye in ons lewensmuseums van vergelding waaroor ons skaam is.  Want vergelding bring jou nêrens.  Dit bou nie op nie, dit breek af.  Jesus het dit ook geleer toe Hy gesê het draai eerder die ander wang.  Paulus sê in vers 15: “streef altyd na wat goed is vir mekaar en vir alle mense.”  Antwoord sleg met goed.  Wees goed vir mense.  Hang in jou museum skilderye waar jy goed was selfs teenoor hulle wat nie jou goedheid verdien het nie.

Jy sien, omgee en goed wees vir mense is die 2 skilderye wat Paulus in ons lewensmuseums wil sien hang.  Maar die hakkie wat hierdie skilderye bo hou is vir my weggesteek in vers 14: “Wees geduldig teenoor ander.”

Jy sien ouens, nie een van hierdie goed wat Paulus voorstel is maklik om te doen nie.  Maar miskien is dit die rede waarom hy geduld as wagwoord gebruik het.

Makrothumeo – “to demonstrate patience despite difficulties”.

Ons moet baie meer geduldig wees met mekaar.  Ja, selfs met mekaar se foute en tekortkominge.  Maar jy kan net geduldig wees met ander as jy besef hoe geduldig God met jou is.  Kom ons vat die opdragte van die 2 skildery en pas dit eers toe op onsself voor jy dit gaan toepas op ander mense.

Jy sien, God verwag van jou presies dit wat Hy vir jou gee!

Slot:

Om vir mense regtig om te gee, om nie te retaliate nie, om geduldig met mense te wees is moeilik en vreemd in die wêreld.  Dit vat tyd, vra opoffering en baie geduld.  Maar wanneer mense regtig vir mekaar omgee kan ons mekaar nie maklik delete nie.  Want in die wêreld met sy vinnige en oppervlakkige verhoudinge, lê vol stukkende ge-delete mense.

Mag ek en jy uitstallings ophang waarin ons omgegee het vir mekaar.  Bou aan die uitstallings waarin jy vir mense goed was, selfs hulle wat nie jou goedheid verdien het nie.  Want dan sal jou lewensmuseum iets weerspieël van Jesus se verhouding met jou.  Amen